
Lần đầu tiên đào
huyệt chôn một người đồng đội, những nhát cuốc của mình bổ xuống đá làm toé lửa
lên như nỗi căm thù đang bốc cháy trong lòng mình. Hôm qua trong lúc đi cảnh
giới về gặp địch, Thành đã bị chúng bắn chết ngã ngay tại suối trước ngõ vào
nhà mình, và anh Xuất bị chúng bắn bị thương rồi hạ tàu bay chở đi. Chiếc quần
của anh chúng rọc nát còn vứt lại một bên… Chưa đầy ba tháng cơ quan mất ba
người!
Huyệt đào chưa
xong mọi người đã khiêng Thành về. Qua một ngày rồi mà máu vẫn còn chảy ướt đỏ
tấm drap quấn quanh Thành. Mình nhìn không rõ mặt Thành lắm, chỉ thấy đôi mắt
đã nhắm và nước da nhợt nhạt. Lúc sống Thành có nhiều nhược điểm làm mình không
ưa, nhưng bây giờ khi khoả đất lấp lên thân hình người đồng đội ấy mình không
cầm được nước mắt. Vậy đó, hãy ráng mà đùm bọc thương yêu nhau khi còn sống chớ
khi đã chết rồi có khóc thương cũng chỉ là những giọt nước mắt nhỏ trên nấm đất
vô tri vô giác mà thôi.
30.3.70
Buồn và buồn da diết. Ơi những người
thân thiết của tôi ơi! Tôi biết nói sao để mọi người hiểu lòng tôi như tôi đã
hiểu. Những bước đường tôi đi gian nan biết mấy, bước đường của một cô gái học
sinh bước lên làm công tác lãnh đạo, cái gì làm mình khác mọi người? Nếp sống
hay sao? Nếp sống tình cảm, nếp sống giàu suy nghĩ giàu nội tâm, nếp sống hơi
cầu kỳ của một đứa tiểu tư sản… Tất cả cái đó là gì? Chính là cái khác với mọi
người. Mình cảm thấy đau xót khi thấy rằng những người quanh mình ghen tuông
kèn cựa nhưng lại cố cho rằng họ là tốt, họ là khiêm tốn… Thùy ơi, hãy bình
tĩnh vững vàng, hãy nhận lấy khuyết điểm để sửa chữa cho tận gốc. Đừng buồn,
Th. đã hiểu cuộc đời rồi kia mà, hãy dành những giọt nước mắt ấy để khi gục đầu
trong cánh tay những người thân yêu, họ sẽ hiểu lòng Th. như chính Th. đã hiểu
và họ sẽ xoa dịu nỗi đau buồn cho Th. bằng tình thương đằm thắm thiết tha. Hãy
cười lên đi Th. nhé.
Ơi cô gái học sinh, ba năm trên
chiến trường lửa khói, trong gai góc cuộc đời, bàn chân cô dày dạn lên nhiều
rồi, hãy mạnh dạn mà đi, vững bước mà đi nghe.
1.4.1970
Kỷ niệm ngày vào Đoàn. Mười năm qua
đi, từ một thiếu niên bây giờ Th. đã là một cán bộ dày dạn trong khói lửa. Th.
không hề tự hào mà chỉ thấy rằng mình đã làm đúng như lời thề dưới cờ Đoàn năm
ấy.
***
Những đêm dài suy nghĩ, Th. ơi, hãy
nghiêm khắc với bản thân mình hơn nữa, đừng để một câu hỏi làm đau nhói lòng
Th.. Tại sao mọi người không hiểu Th.? Mà hãy hỏi: tại sao Th. lại để mọi người
không hiểu mình? Đành rằng có những người không tốt, nhỏ mọn ghen tuông kèn cựa
nhưng dù họ có tính cách như vậy nhưng vẫn có một số người họ không thể nói
được. Vậy thì hãy làm như những người đó. Đừng khóc Th. ơi, nước mắt hãy dành
cho ngày gặp mặt những người thân yêu. Đêm khuya, nằm bên những người đồng đội
- họ đã ngủ, hơi thở đều đều. Ngoài kia từng tràng pháo nổ dậy trời. Ơi những người
đồng chí của tôi, ta đang cùng chung hơi thở giữa chiến trường lửa khói. Hãy
thương yêu đùm bọc lấy nhau, sống chết kề một bên ghen tuông kèn cựa để làm gì?
5.4.70
Có phải vì cô đơn mà cảm thấy nhớ
thương đến vô cùng hay không hở người anh thân thiết của em? Chiều nay Cúc lên
đường về cơ quan phục vụ, bỗng nhiên nỗi buồn nhớ tăng lên bội phần. Cuộc sống
sao mà phức tạp, mà sao mình lại làm một con bé sống với trái tim giàu tình cảm
như thế này? Tại sao ư? Vì từ nhỏ đến giờ nó là như vậy. Nghe những ý kiến của
chị Hạnh cảm thấy buồn lạ lùng. Con người vẫn có những kẻ sống với tầm mắt nhỏ
hẹp, họ không hề có được những tình cảm trong sáng chân thành như một số người
khác. Với họ chỉ có vật chất, chỉ có xác thịt!!! Ôi ghê tởm làm sao.
Anh trai của em ơi, có đúng như anh
đã nói đó không: “Tình anh em ta sẽ tồn tại mãi mãi, dù thời gian, không gian
biến động thế nào” - nghĩa là ta sẽ đàng hoàng thanh bạch mà sống, đạp qua mọi
gai góc rác rưởi cản trở đường đi của ta. Em cũng sẽ làm như anh, sẽ thực hiện
đúng như lời em đã hứa cùng anh.
9.4.70
Một giấc mơ kỳ lạ, đó là hình ảnh
tổng hợp của những ngày sống trên cả miền Bắc và miền Nam mà mình đã trải qua.
Đó là hình ảnh lớp chuyên khoa mắt của mình với những người đồng nghiệp trong
chiếc áo blouse trắng và những chiếc kính hiển vi để trước mặt. Đó là
hình ảnh một toà nhà tráng lệ dành cho cơ quan huyện uỷ làm việc, mình đã đến
đó, bình thường tự do như những nếp nhà giản dị xưa nay mình vẫn đến, và cũng ở
đó mình gặp anh trong bộ quần áo với những đường ly thẳng tắp. Vẫn là anh thân
thiết chăm sóc mình từng cử chỉ nhỏ và cũng có cả chị nữa, chị vẫn hiện lên với
gương mặt buồn và áo quần giản dị… Ôi, đó có phải là viễn cảnh của ngày mai
không? Ngày mai khi Hoà bình lập lại mình lại trở lại mái trường xưa và những
người đã cùng mình gắn bó trong cuộc chiến đấu này sẽ cùng mình sung sướng
trong không khí Hoà bình đó.